Śmierć przedsiębiorcy a nieściągnięte wierzytelności

Zdjęcie
2 sierpnia 2023adwokat Agnieszka Biała - Krzysztofowicz

Wielu przedsiębiorców boryka się z nieuczciwymi kontrahentami, którzy odmawiają zapłaty końcowych należności z tytułu wykonania określonego zamówienia. Odmowa zapłaty często poprzedzana jest obietnicami spłaty zadłużenia, co w wielu sytuacjach może doprowadzić do przedawnienia roszczeń, a tym samym braku możliwości skutecznego dochodzenia zapłaty na drodze postępowania cywilnego.

Powyższe dotyczy w szczególności umów, w stosunku do których ustawodawca przewidział krótszy, dwuletni termin przedawnienia roszczeń wynikających z umowy (przykładowo powszechne w obrocie - umowa o dzieło, umowa sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy).

W okolicznościach sprawy, której dotyczy przedmiotowy wpis upływ czasu miał jeszcze jedno istotne, a jednocześnie przykre znaczenie - wierzyciel nie doczekał spłaty zadłużenia. Dzięki powołaniu zarządcy sukcesyjnego zmarłego przedsiębiorcy, jego działalność nie została sparaliżowana. Wspomniana instytucja zarządcy sukcesyjnego pozwala bowiem na płynne kontynuowanie działalności do czasu załatwienia formalności spadkowych w ramach czasowych określonych ustawą z 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej.

Zarządca sukcesyjny trafił do nas ze sprawą w ostatnim możliwym momencie, tj. przed końcem roku kalendarzowego, w którym upłynęły dwa lata od wykonania zamówienia na rzecz nierzetelnego kontrahenta.

I tak, z nierozliczonej końcowej faktury zaległość powiększyła się ponad dwukrotnie w nakazie zapłaty (odsetki, koszty postępowania). W przypadku transakcji handlowych (tj. umów zawartych w związku z wykonywaną działalnością, a których przedmiotem jest odpłatna dostawa towaru lub odpłatne świadczenie usługi) pomiędzy przedsiębiorcami­, poza pozostałą do zapłaty należnością za wykonane zamówienie, wierzycielowi przysługują ponadto odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych (wyższe od odsetek ustawowych za opóźnienie) oraz rekompensata za koszty odzyskiwania należności, której wysokość uzależniona jest od wartości świadczenia pieniężnego (od 40 do 100 euro). Jeżeli rekompensata nie pokryje poniesionych kosztów odzyskiwania należności, można ponadto dochodzić zwrotu poniesionych kosztów w zakresie, w jakim przewyższają kwotę rekompensaty.

Ostatecznie wydany w sprawie nakaz zapłaty uprawomocnił się po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego, co umożliwiło uzyskanie klauzuli wykonalności na rzecz następcy prawnego zmarłego przedsiębiorcy, a następnie złożenie w jego imieniu wniosku o wszczęcie i przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego.

Jeżeli mają Państwo problemy z nierzetelnymi kontrahentami, zapraszamy do kontaktu. Uzupełniająco wyjaśniamy, że w sytuacji przedawnienia roszczeń, możliwe są również inne sposoby windykacji.